कपिलबस्तु, असोज २३ गते । यस बर्षको बुद्ध धर्मावलम्वीको महत्वपुर्ण पर्व वर्षावास सकिएको छ । असार पुर्णिमा देखि असोज पुर्णिमा सम्मक अवधिलाई बर्षाबासकारुपमा मनाईने गरिन्छ । बुद्ध धर्माबलम्वीका लागि वर्षावास निक्कै महत्वपुर्ण पर्व हो । लुम्बिनी र प्राचिन कपिलवस्तु सहीत बर्षाबास बसेका भिक्षहरुले यस बर्षको बर्खाबास बिधिवतरुपमा समापन गरेका हुन ।
असार पुर्णिमा देखि असोज पुर्णिमा सम्मक अवधिलाई बर्षाबासकारुपमा मनाईने गरिएको छ । यस बर्ष लुम्बिनी, तिलौराकोट, निग्रोधराम, महावन र रामग्राममा गरी ४० जना भिक्षुहरु बर्षाबासममा बसेका थिए । बर्षातको तीन महिना प्रतिकुल मौसमका कारण धर्मयात्रा गर्न असहज हुने भएका कारण उपासक उपासिका सहित भिक्षुहरु सुरक्षित स्थानमा बसेर धार्मिक अनुष्ठानमा सरिक हुने प्रक्रियालाई बर्षाबास भनिन्छ । बुद्ध धर्माबलम्वीका लागि वर्षावास निक्कै महत्वपुर्ण पर्व हो ।
वाट थाई निग्रोधाराम नेपालका सचिव राजेश ज्ञवालीका अनुसार प्राचीन कपिलबस्तुको तिलौराकोट र निग्रोधराम कुदानमा गरी ७ जनाले बर्षाबास बसेको बताउनुभयो । तिलौराकोटमा भिक्षु पराजुकित अनन्तको नेतृत्वमा ३ जना र निग्रोधरामा कुदानमा परा संकारित बुद्धोको नेतृत्वमा ४ जना बर्षाबास बसेको थिए । प्राचीन तिलौराकोट भगबान गौतम बुद्धले आफ्नो जीवनको २९ बर्षको युबा अबस्था बिताएको ठाउ हो ।
निग्रोधाराम कुदान भगबान गौतम बुद्ध ज्ञान प्राप्त गरि पहिलो पटक राजधानी कपिलवस्तु आउदा मातापितासंग भेट गरेका महत्बपुर्ण स्थल हो ।
लुम्बिनीमा विगत ९ बर्षदेखि स्थानीय समुदायका तर्फबाट बर्षाबास तथा धार्मिक अनुष्ठान कार्यक्रमको संयोजक गठन गरी मनाउने गरिएको छ ।
रोयल थाइ मोनास्ट्री लुम्बिनीका प्रमुख बोधी बिदेश (भिक्षु सुपोत)ले भगवान बुद्धले सबै प्राणी जगतको कल्याणका लागि प्रदान गरेको उपदेशलाई असार पूर्णिमादेखि आश्विन पूर्णिमासम्म ९० दिनसम्म बुद्धजन्मस्थल लुम्बिनीमा बर्षाबास तथा धार्मिक अनुष्ठान कार्यक्रमको माध्यमबाट उजागर गर्ने काम गरेको बताउनुभयो । उहाँले आफूहरुले विगत ९ बर्षदेखि स्थानीयहरुलाई बुद्धको उपदेशसँग जोडेर बर्षाबास अवधिभर पञ्चशिल ग्रहण, बुद्धपूजा र धर्मदेशनामा सरिक गराएको बताउनुभयो ।
वर्षाबास बस्ने भिक्षुले पुण्य कमाउने जनविश्वास रहेकोछ । वर्षाबासका बेला साझ–विहान ध्यान बस्ने र परित्रान पाठ गर्ने गर्दछन् । त्यस बेला बुद्ध गुन, धर्म गुन, संग गुन र धर्म देशना गर्दै पुजाआजा गरिन्छ । वर्षावासका बेला विहान एक छाक खाना खाने गर्दछन् । सके सम्म स्थानीय बासिन्दासंग भिक्षा मागेर खाने गर्दछन् ।
